Sprekende beelden

Ze staan in Rome – de sprekende beelden – op straat. Vroeger – en nog steeds – werden ze door de burgers van Rome gebruikt om hun mening over bepaalde zaken te uiten. Die werden op briefjes aan of op het beeld vastgemaakt. Een soort twitter.

Terug naar de klas. Vandaag drie korte activiteiten met beelden. Activiteiten waarin met beeldmateriaal zowel taal als creatief denken worden ontwikkeld. Het zijn activiteiten rond associaties, analogieën en metaforen.

Voor deze activiteit heb je een stapel met willekeurige afbeeldingen nodig. Eenvoudige afbeelding waarop een ding, dier of mens er uitspringt.

Associëren
Neem een afbeelding, het is bijvoorbeeld een brug. Vraag aan de kinderen: ‘Welke woorden komen er bij je op? Laat de kinderen drie zelfstandig naamwoorden en drie werkwoorden noemen of noteren die zij met brug associëren. Dan kunnen bijvoorbeeld ‘boog, ezel, water’ en ‘marcheren, metselen, springen’ zijn. Het begrip ‘brug’ wordt zo verankert in het geheugen van de kinderen en krijgt extra betekenis.

Analogie zoeken
Na deze associatie-oefening, de analogie. Met analogieën kunnen we de wereld om ons heen structureren en beter begrijpen, simpelweg door overeenkomsten te zoeken.

Pak nog een afbeelding – een piramide bijvoorbeeld – en vraag aan de kinderen een overeenkomst te bedenken; een brug is net als de piramide van stenen gemaakt. Pak weer een afbeelding (een vulkaan bijvoorbeeld); de vorm van de piramide lijkt op die van de vulkaan. En nog een (bord spaghetti); de vulkaan en het bord spaghetti dampen allebei. En ga zo door.

Metafoor
Na de analogie de metafoor. Onze taal staat bol van de metaforen, vergelijkingen waarin een eigenschap van het ene begrip wordt overgedragen aan een ander begrip; zo sterk als een beer, trillen als een riet, dolverliefd.

 

Net als bij de analogie oefening pakken we telkens een nieuwe afbeelding om zo een ketting van metaforen te verzinnen. Dan kun je bijvoorbeeld deze reeks krijgen:

  • Een haai van een vrouw;
  • Met een stem als muziek;
  • Uit een brandhoutgitaar;
  • En een raket is een… heel groot vuurstokje.

Beelden en taal vormen een prachtig koppel. Met dit soort oefeningen oefenen de kinderen ook nog eens de belangrijkste vaardigheden om vaste denkpatronen te doorbreken.

Oefeningen die je prima in de klas kunt doen. Het helpt de leerlingen bij het vergroten van hun woordenschat en het verrijken van hun taalgebruik. Beeld en associatie zijn ook nog eens de belangrijkste ingrediënten van mindmappen.

Dit lesidee is ook te bekijken – beeld! – op de website van Onderwijs Maak Je Samen op de pagina ‘e-Colleges’.

Kijk ook op de pagina materialen naar ‘Verhaalkaarten’ of ‘Kletsdobbelstenen’.

Advertenties

Over davidvdkooij

Passie voor Creatief Denken en Onderwijs.
Dit bericht werd geplaatst in Uncategorized en getagged met , , , . Maak dit favoriet permalink.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s