Michelangelo’s wasmachine

Zijn volledige naam was Michelangelo di Lodovico Buonarroti Simoni, maar wij noemen hem bij de voornaam: Michelangelo. Geboren in 1475 en maar liefst – bijna – 89 jaar oud geworden. Een prestatie in de die dagen. Wij roemen hem meer om zijn kunstzinnige prestaties. Zo was hij onder meer kunstschilder, beeldhouwer, architect en dichter.

Bezigheden waarbij je tijdens de uitoefening ervan knap vies en vuil kunt worden. Zijn wasvrouw verheugde zich in een baangarantie. Ze zal dan ook vreemd hebben opgekeken toen ze op een goede dag in de vroege 16e eeuw bij Michelangelo de keuken binnenstapte en daar een gloednieuwe wasmachine zag staan; geen tobbe met een bord en mangel, nee een Bauknecht!

Lesidee: Nadenken over oorzaak-gevolg relaties

In dit lesidee gaan we nadenken over de gevolgen van – vaak ogenschijnlijk kleine – veranderingen op het reilen en zeilen van de samenleving. Een goede en leuke manier om dit zichtbaar en bijna voelbaar te maken is het vergroten van de verandering, en extra contrast in te brengen; impact creëren.

De vraag die je met de leerlingen behandelt is “Wat zou er in de geschiedenisboekjes veranderen als we begin 16e eeuw in alle huishoudens een volautomatische wasmachine hadden gehad?” Welke ‘chain of events’ zou hier door in werking worden gesteld?
Zouden de mensen minder hard gestonken hebben? Want, dat deden ze in die tijd!

Maar wacht eens even, dat kan toch helemaal niet, een wasmachine loopt op stroom! Goed zo. Probeer daar ook eens over na te denken. Hoe zouden de wasmachines gedraaid hebben zónder stroom? Of moeten we dan maar aannemen dat er speciaal voor de wasmachines elektriciteitscentrales werden gebouwd. En waar komt trouwens het waspoeder vandaan?
Teken tijdens de discussie de oorzaak-gevolg relaties schematisch op het bord.

Dat kan een knap chaotische opdracht worden. Ja, en dat is ook een beetje de bedoeling. Nadenken over oorzaak en gevolg. Het gaat niet om een of andere correcte uitkomst. Het gaat om experimenterend denken; scenario- en systeemdenken.

Je kunt na de klassikale behandeling van Het Mysterie van de Florentijnse Wasmachine, aan de kinderen vragen om ieder zo’n vreemde situatie te bedenken. Je krijgt dan bijvorbeeld:

  • Het Romeinse leger op moutain-bikes
  • Egyptenaren met shovels
  • Cro-Magnon met pressure cookers
  • Columbus met een dieselmotor

Doe alle vondsten in een hoge hoed (die heb je toch wel in de klas?) en laat ze blind trekken. De kinderen denken samen of individueel na over de vreemde situatie, en maken notities. Daarna tekenen ze een diagram (groot vel papier!) waarin ze weergeven wat de gevolgen van het een voor het ander zijn, door verbindingen te tekenen en te benoemen (‘concept map’).

Deze manier van denken is ook erg goed geschikt om kinderen te laten nadenken over de zgn. ecologische footprint van gedrag en producten. Wat is beter? Rijden op benzine, gas of stroom? Een concept map verschaft inzicht en vergemakkelijkt de discussie.

En deze: wat komt er allemaal bij kijken om een pak choclate-chip cookies in de winkel te kunnen leggen? Ik verzeker je, véél.

Beeldbronnen: wasmachine – prretje.wordpress.com; michelangelo – lambo.nl; wasvrouw –  nl.wikipedia.org; concept map – cmap.ihmc.us

Advertisements

Over davidvdkooij

Passie voor Creatief Denken en Onderwijs.
Dit bericht werd geplaatst in Uncategorized en getagged met , , , , , , , . Maak dit favoriet permalink.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s